top

Seizoensgebonden depressie

De laatste paar jaar hebben gezondheids- en welzijnsmagazines het elke herfst over een stemmingsstoornis die van het gebrek aan natuurlijk licht profiteert om zijn intrede te doen: seizoensgebonden depressie. Meer bekendheid aan de overkant van de Atlantische Oceaan dan in Europa, is de winterblues een psychische ziekte die gekenmerkt wordt door drie aspecten: de depressieve symptomen, de periode van activiteit en de jaarlijkse terugkeer. Afhankelijk van de gebruikte berekeningsmethoden heeft 4 tot 30% van de bevolking last van SAD. Wat is winterdepressie? Hoe kan het vermeden of bestreden worden? Laten we eens wat licht werpen op seizoensgebonden depressies.

main

De winterblues, of wanneer het gebrek aan licht je depressief maakt

SAD heeft dezelfde symptomen als vele vormen van depressie, met toevoeging van twee factoren: het seizoen waarin de ziekte verschijnt en het jaarlijks terugkeren ervan. Dit samenvallen met de seizoenen van kortere dagen en minder zonlicht doet onderzoekers geloven dat de afwezigheid van licht een belangrijke oorzaak is van winterblues.

De rol van natuurlijk licht op de gezondheid

Daglicht speelt een belangrijke rol bij het behoud van een goede gezondheid. Het maakt de synthese van vitaminen en hormonen mogelijk en regelt biologische ritmen, zoals de afwisseling van slaap en waakzaamheid. Vitamine D, hormonen zoals serotonine, melatonine en dopamine, zijn essentieel voor een goede gezondheid:

  • Vitamine D is betrokken bij de goede werking van ons immuunsysteem en de spiertonus. Het helpt de zenuwcommunicatie en bevordert de aanmaak van serotonine en dopamine.
  • Serotonine en dopamine zijn feel-good hormonen, die in het lichaam worden vrijgemaakt afhankelijk van het tijdstip van de dag, en dus van het ontvangen licht. Dopamine komt 's morgens vrij. Het is de bron van motivatie en gedrevenheid. Het is wat onze energie mobiliseert. Serotonine is het hormoon dat vrijkomt in de vroege avond, en ook ter gelegenheid van elke bevrediging. Het is het hormoon van beloning, respect en eigenwaarde! Het leidt tot een gevoel van welzijn, voldoening en kalmte, en bereidt ons voor op een slaap die we als welverdiend ervaren.
  • Met de nacht komt het slaaphormoon: melatonine. Dit hormoon stelt het lichaam in staat in de slaapfase te komen en te blijven. Het stelt het lichaam dus in staat zich te herstellen. Bovendien beperkt goede slaap de productie van het stresshormoon cortisol. Melatonine is ook betrokken bij het gevoel van verzadiging, dat de eetlust overdag regelt.

Symptomen van seizoensgebonden affectieve stoornis of SAD

Het is soms moeilijk om de symptomen van seizoensgebonden depressie te herkennen. Met het einde van de vakantie, de terugkeer naar school of werk, en de mooie zonnige dagen die zeldzaam worden, is het moeilijk om de moed erin te houden. Er zijn echter verschillen tussen er niet naar uitkijken om weer in het metro-werk-slaapritme te komen en depressief worden.

In geval van depressie merken we op :

  • voortdurende vermoeidheid, die leidt tot overmatig slapen zonder echte verlichting,
  • een gebrek aan belangstelling voor welke vorm van activiteit of relatie dan ook, wat leidt tot algemene verveling, vermoeidheid en sociaal isolement,
  • een afwezigheid van plezier en daardoor van genot-zoeken, wat leidt tot terugtrekking, verlies van libido en eetlust (of toevlucht tot een onevenwichtig dieet, te rijk aan suikers), en het staken van lichamelijke of artistieke activiteiten,
  • een diep gevoel van hopeloosheid dat niets kan verbeteren, vergezeld van verdriet en angst,

een snelle achteruitgang van het gevoel van eigenwaarde, bevorderd door de voorafgaande symptomen en het onvermogen om zichzelf te behandelen (en tot op zekere hoogte door het negatieve collectieve beeld dat aan depressies en depressieve mensen wordt toegeschreven).

KAN VERDRIET IN DE ZOMER VOORKOMEN?

Sommige mensen hebben last van SAD in de lente of de zomer! In dit geval is niet het gebrek aan zonlicht de ziekmakende factor, maar eerder de stoornissen die samenhangen met warmte en te veel licht. Het gebruik van medicijnen, airconditioning en rust weg van fel licht is essentieel, naast gespecialiseerde medische zorg.

Hoe weet je of je SAD hebt?

SAD is geen tijdelijke downer. Het hoort bij de lijst van stemmingsstoornissen die opgesomd en gedefinieerd worden in de DSM 4, een handboek geschreven door de American Psychiatric Association.

Er zijn veel online tests waarmee je iemands staat van onbehagen kunt beoordelen. Niettemin is een medisch consult essentieel om een diagnose te stellen en een behandeling en follow-up in te stellen in geval van depressie. Depressie is een ernstige ziekte die niet gebagatelliseerd, geminimaliseerd of veroordeeld mag worden.

Verergeren Covid en bipolariteit de herfstblues?

Recente studies tonen aan dat mensen met een bipolaire stoornis meer last hebben van SAD en sneller en vaker fasen van opgetogenheid of depressie ervaren tijdens het herfst/winterseizoen.

Wat Covid betreft, zijn de factoren voor het verergeren van SAD meervoudig. Enerzijds noopte de coronavirus epidemie tot opsluitingen en sanitaire maatregelen die sociale uitwisselingen en groepsactiviteiten beperkten. Anderzijds veroorzaakt de ziekte zelf grote vermoeidheid en angst voor besmetting of herbesmetting. Al deze aspecten verergeren de geringste verstoring, zoals een lichtdaling, en verstoren de weerstand tegen stemmingsstoornissen.

Lichttherapie om winterdepressie te overwinnen

Om de biologische cycli te herstellen, wordt een dagelijkse inname van licht op een vaste tijd aanbevolen. Op deze manier helpt lichttherapie het lichaam om zijn draai te vinden. Lichttherapie-lampen geven ongeveer 10.000 lux licht. Zelfs als een zonnige zomerdag tot 130.000 lux oplevert, zal een behandellamp die natuurlijk licht nabootst altijd gunstiger zijn dan een winterdag met 2.000 lux of een dag binnenshuis doorgebracht met 500 lux.

Het licht dat door de ogen wordt opgevangen, wordt dankzij lichttherapie omgezet in een zenuwimpuls die de hersenen informatie geeft over het tijdstip van de dag en zo aanwijzingen geeft over wanneer de hormonen die nodig zijn voor lichamelijk en psychisch evenwicht vrijgemaakt moeten worden.

De lux is de meeteenheid voor verlichtingssterkte.

Vitamine D en andere behandelingen voor herfstdepressie

Voedingssupplementen op basis van vitaminen en hormonen kunnen helpen om de winterperiode door te komen zonder dat het moreel daalt. Niettemin blijft medische controle essentieel als de depressieperiode nadert. Als een medische behandeling wordt voorgeschreven, is strikte naleving van de behandeling essentieel.

Zoek een opticien bij u in de buurt

De Opticiens uit overtuiging zijn toegewijde opticiens, echte onafhankelijke professionals die zich hebben verenigd en die een compromisloze beroepsethiek, gemeenschappelijke waarden en geavanceerde visuele gezondheidsexpertise verdedigen, in het ware belang van hun klanten, ongeacht de mode, economische of externe druk.
Zoek in de lijst met opticiens de dichtstbijzijnde opticien.

Zie de gids met opticiens